مقدمه

آبياري به معني پخش آب روي زمين جهت نفوذ در خاک براي استفاده گياه و توليد محصول مي‌باشد. آبياري و مديريت آب در مزرعه در عين سادگي هنوز هم از پيچيده‌ترين و به عبارتي از مشکل‌ترين عمليات کشاورزي به شمار مي‌رود. بسياري از متخصصان کشاورزي آبياري را يک هنر مي‌دانند تا علم ، و برخي آن را يک فن قلمداد مي‌کنند.

 

مزاياي آبياري باراني

امکان استفاده در زمنيهاي پر شيب.

توزيع يکنواخت آب آبياري در تمام نقاط مزرعه.

کمک به رشد بهتر گياهان با لطيف کردن محيط اطراف گياهان.

معايب آبياري باراني

سموم آفت کش و قارچ کش را از روي برگها مي‌شويد.

تاثير نامطلوب باد در توزيع يکنواخت آب در اين نوع از روشهاي آبياري.

هزينه سرمايه گذاري اوليه نسبتا زياد.

انواع روشهاي آبياري باراني

يکي از روشهاي آبياري است که آب را توسط آب پاشها به صورت قطرات ريز باران در آورده و در سطح زمين پخش مي‌نمايند و رطوبت مورد نياز گياه تامين مي‌شود. روشهاي آبياري باراني بر اساس نوع حرکت بال آبياري به چهار دسته تقسيم مي‌شوند: سيستم‌هاي آبياري باراني ثابت ، سيتم‌هاي باراني نيمه ثابت ، آبياري باراني با جابجايي متناوب ، آبياري باراني با جابجايي مداوم.

 

آبياري باراني ثابت

در اين روش ، به تعداد کافي بال آبياري و آبپاش وجود دارد بطوريکه احتياجي به جابجايي بالهاي آبياري و آبپاشها در طول فصل زراعي نمي‌باشد. در سيستم‌هاي ثابت ممکن است بالهاي آبياري به صورت ثابت در زير زمين کار گذاشته شود يا اين بالها در ابتداي فصل رشد روي زمين چيده شود و در انتهاي فصل رشد جمع شوند.

 

آبياري باراني نيمه ثابت

در اين روش ، بالهاي آبياري زيرزمين قرار مي‌گيرند و پس از هر آبياري فقط آبپاشها برروي بال آبياري جابجا مي‌شوند. اين کار توسط شيرهاي خودکاري که روي بالهاي آبياري نصب شده صورت مي‌گيرد.

 

آبياري باراني با جابجايي متناوب

در اين روش ، بال آبياري در حاليکه آب پاشها روي بال آبياري ثابت مي‌باشند، پس از انجام هر آبياري جابجا شده و به محل اسقرار بعدي منتقل مي‌شوند. پس از هر آبياري ، بال آبياري از لوله اصلي جدا شده و به محل بعدي منتقل مي‌شود. براساس روش انتقال بال آبياري سيستم‌هاي آبياري باراني با جابجايي متناوب به سه دسته تقسيم مي‌شوند.

 

سيستم آبياري باراني جابجايي با دست

در اين روش ، لوله‌هاي اصلي در طول فصل آبياري ثابت بوده ولي بالهاي آبياري پس از هر آبياري به همراه آب پاشهاي نصب شده روي آنها توسط دست جابجا مي‌شوند.

 

سيستم آبياري باراني قطره‌اي کوچک

در اين روش ، بال آبياري شامل لوله‌هايي است که به دور قرقره‌اي پيچيده شده و در فواصل معيني روي لوله اصلي نصب مي‌شود. در انتهاي هر يک از لوله‌ها ، آبپاشها توسط ارابه کوچک وصل شده‌اند، ‌اين آبپاشها در ابتداي آبياري به انتهاي زمين کشيده مي‌شوند بطوريکه در اين زمان قرقره کاملا باز شده است.

 

آبياري باراني آبفشان غلتان

اين نوع سيستم شبيه سيستم آبياري باراني جابجايي با دست است با اين تفاوت که مجموعه يک بال آبياري روي چرخهاي فلزي سوار شده و کل اين مجموعه داراي يک موتور بنزيني است.

 

سيستم آبياري باراني با جابجايي مداوم

در اين روش بال آبياري در موقع عمل آبياري داراي يک حرکت مداوم و پيوسته است. اين سيستم آبياري شامل سه دسته سيستم آبياري باراني آبفشان دوار ، آبفشان خطي و آبفشان قرقره‌اي است.

 

سيستم آبياري باراني آبفشان دوار

در اين روش ، بال آبياري شامل يک سازه بزرگ فلزي است که توسط برجکهايي در ارتفاع بلندتر از گياه قرار گرفته و حول نقطه مرکزي که در همان نقطه اتصال بال به لوله اصلي است دوران مي‌کند. با توجه به نوع حرکت دوراني بال آبياري ، آبياري مزارع به صورت دايره‌اي شکل صورت مي‌گيرد.

 

سيستم آبياري باراني آبفشان خطي

از لحاظ شکل ظاهري شبيه سيستم آبياري باراني آبفشان دوار است با اين تفاوت که در اين روش ، خط لوله اصلي در کنار زمين قرار گرفته و بال آبياري در کنار آن حرکت رفت و برگشتي دارد.

 

سيستم آبياري باراني آبفشان قرقره‌اي

در اين روش بال آبياري شامل يک لوله است که از يک طرف به دور يک قرقره بزرگ پيچيده شده و از طرف ديگر به ارابه بزرگي که آبپاش روي آن قرار گرفته متصل مي‌شود. براي شروع آبياري ، معمولا قرقره و ارابه را به کنار زمين و جايي که شير آب از لوله اصلي وجود دارد منتقل کرده و پس از اتصال قرقره به شير آب ، ارابه را توسط تراکتور کشيده و به انتهاي زمين انتقال مي‌دهند.

در اين حالت لوله از دور قرقره باز مي‌شود. با برقرار شدن جريان لوله توسط موتور ، شيلنگ به دور قرقره جمع مي‌شود و ارابه را به طرف قرقره مي‌کشد با حرکت ارابه از انتهاي زمين به طرف قرقره ، آبياري يک نوار کامل از عرض زمين انجام مي‌گيرد